Page 15 - 56

yılında 52 milyar dolar seviyelerine kadar ulaş- yetlerindeki olumsuz değişim, üretken yatırım-
mıştır. 2019 yılında ise iç ve dış ekonomik kon- ların kısıtlanmasına neden olmaktadır. Grafik
jonktürün yanı sıra enerji fiyatlarındaki dalga- 4, Türkiye ekonomisinde 2005-2019 dönemi
lanmaların da etkisiyle söz konusu rakam 33 için cari işlemler açığına ait rakamları göster-
milyar dolar düzeyine gerilemiştir. 2005-2019 mektedir. Ele alınan dönem itibariyle 2019 yılı
dönemi itibariyle Türkiye’nin ortalama enerji hariç her dönem, cari açık problemi yaşandığı
ithalatı yaklaşık 35,5 milyar dolar büyüklüğün- dikkat çekmektedir. Grafikte yer alan bilgilere
de gerçekleşmiştir. göre; Türkiye en yüksek cari açığı 74 milyar do-
lar ile 2011 yılında vermiştir.

Grafik 4. Türkiye Ekonomisinde Enerji İtha-
latı (milyar dolar, 2005-2019)
Grafik 5. Türkiye Ekonomisinde Cari İşlem-
Kaynak: TCMB EVDS ler Açığı (milyar dolar, 2005-2019)

İthalat, bir ülkenin diğer ülkeler ile olan ge- Kaynak: TCMB EVDS
lir-gider ilişkisinde gider lehine bir sonuç ya-
ratarak cari işlemler hesabının açık vermesine Enerji ithalatı hariç tutulduğunda cari işlem-
yol açabilmektedir. Cari işlemler hesabının açık ler hesabının alacağı değerler Grafik 6’da su-
vermesi ise finansman sorunu meydana getir- nulmaktadır. Buna göre Türkiye ekonomisinin
mekte ve açığın kapatılabilmesi için faiz oran- sadece 2019 yılında değil; 2008, 2009, 2012,
ları üzerinde bir artış baskısı oluşmaktadır. Faiz 2014, 2015 ve 2018 yıllarında da cari fazla ve-
oranlarında yukarı yönlü hareketlere bağlı ola- rebileceği görülmektedir. Diğer yıllarda ise cari
rak kaynak dağılımı bozulmakta ve kredi mali- açık rakamlarının çok daha düşük seviyelerde

selçukbakış Sayı56

13