Page 20 - selçuk bakış 55

DOSYAKONUSU
COVID-19 ve Nörolojik Alanda Etkileri

COVID-19 VE

NÖROLOJİK ALANDA

ETKİLERİ

Prof. Dr. Şerefnur Öztürk
Türk Nöroloji Derneği Başkanı
Selçuk Üniversitesi, Tıp Fakültesi Nöroloji AD Başkanı

COVID-19 Pandemisi ilk vakanın Aralık 2020’de miyelit, bilinç değişiklikleri bildirilen semp-
Çin’in Wuhan şehrinde tanımlanmasından beri tomlardandır. Nörolojik bulguları ve semptom-
sadece enfeksiyon hastalıkları ve en sık tutu- ları olan hastaların diğer COVID-19 enfeksi-
lumun yaşandığı göğüs hastalıkları alanında yonu olan hastalara göre daha ciddi seyrettiği
değil, neden olduğu farklı tutulumlar dolayısı ve nörolojik sistem tutulumunun prognozu da
ile başta nöroloji olmak üzere diğer branşlarca daha kötü yönde etkilediği bildirilmektedir.
da yakından izlenmektedir. Nörolojik tutuluma neden olan mekanizmalar
COVID -19 pandemisinin nörolojik hastalıklarla farklı şekillerde ortaya çıkmakta ve hastalığın
ilişkisini çeşitli açılardan incelemek gerekmek- farklı evrelerinde farklı şekilde etki etmektedir.
tedir; 1; COVID-19 hastalığına neden olan SARS Hastalığın başlangıcında yaygın olarak ortaya
CoV-2 virüsünün nörolojik sistemler üzerinde çıkan koku ve tat alma bozukluğu SARS CoV-
direkt ve indirekt etkileri; 2; Nörolojik hastalık- 2 virüsünün nörotropik etkisi ile ortaya çıktığı,
lara neden olan kronik risk faktörlerinin COVID özellikle olfaktör sinir ve bulb kısmında etki
19 tablosuna ve hastalığın akibetine etkileri, ederek belirti oluşturduğu, aynı zamanda bu
3; Nörolojik hastalıklarda COVID-19 sürecinin yolu kullarak santral sinir sistemine invazyon
nörolojik hastalık üzerine etkileri. başlatabileceği düşünülmektedir. Bu etkilen-
meler nörogörüntülemelerle de desteklenmek-
1. COVID-19 hastalarında nörolojik tedir. Virüsün santral sinir sistemini direkt et-
bulgular kilemesi ile ansefalit, menenjit ve ansefalopati
COVID-19 hastalarında nörolojik semptom ve tabloları ve bu tablolarla bağlantılı nöbetler bil-
bulgular çeşitli vaka ve serilrein yayımlanması dirilmektedir. SARS CoV-2 virüsünün ACE2
ile başlangıçta tahmin edilenden çok daha yay- reseptörlerine bağlanma kapasitesi önceki co-
gın olarak bildirilmektedir. COVID-19 teşhisi ronavirüslere göre daha güçlüdür. ACE2 resep-
alan hastaların yaklaşık yüzde 30-35’inde çe- törleri sadece akciğer değil, başta santral sinir
selçukbakış Sayı’55 mektedir. Mevcut durumda bildirilen en yaygın tur. Özellikle vasküler endotel yüzeyinde bu-
sistemi olmak üzere pek çok sistemde mevcut-
şitli nörolojik belirti ve semptomlar tespit edil-
belirtiler baş ağrısı, vertigo, bulantı ve kusma-
lunan ACE2 reseptörlerine bağlanma durumu,
miyaljiler, nöropatik yakınmalar, nöbet, inme, tolojik komplikasyonlarını açıklayabilmektedir.
18 dır. Uyku bozuklukları, görme bozuklukları, virüsün artık daha iyi bilinen vasküler- hema-