Page 38 - selçuk bakış 55

DOSYAKONUSU
Covid-19’un Klinik Belirtileri

COVID-19’UN KLİNİK

BELİRTİLERİ

Doç. Dr. Şua Sümer, Doç. Dr. Nazlım Aktuğ Demir
Selçuk Üniversitesi Tıp Fakültesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji AD

Aralık 2019 sonunda Çin’in Hubei eyaleti Wu- daha kısadır. COVID-19 enfeksiyonunun yayı-
han kentinde nedeni açıklanamayan pnömoni lım hızı diğer üst solunum yolu virüslerinden
vakalarının hızlı artışı ile bir salgın başladı. daha fazla olmasının nedenlerinden biri de in-
Bu salgına yeni bir tip coronavirüsün neden kübasyon süresinin uzun olmasıdır. Hastalarda
olduğu belirlendi. Aslında coronavirüsler elli semptomlar başlamadan önce bulaştırıcılığın
yıldan uzun süredir bilinen, nezle ve soğuk olması bu virüsün yayılmasında önemlidir. Bu
algınlığı gibi üst solunum yolu enfeksiyonla- dönemde kişisel bariyer önlemlerine dikkat
rına neden olan etkenlerdir. Bu yeni tip virüs edilmez ise yayılım hızlı olur.
ağır akut solunum sendromu – koronavirüs-2
(SARS-CoV-2) olarak tanımlanırken neden ol- COVID-19’un klinik bulguları hastalığa özgü
duğu hastalık Coronavirüs Hastalığı-19 (CO- olmayıp diğer viral üst solunum yolu enfeksi-
VID-19) olarak adlandırıldı. Bulaş hızı yüksek yonlarında da görülebilen bulgulardır. Sempto-
olan SARS-CoV-2 kısa sürede Çin’in sınırlarını matik hastalarda en sık görülen klinik bulgular;
aşarak yayılmaya başladı ve neredeyse dünya- ateş, kuru öksürük, nefes darlığı, boğaz ağrısı,
nın tamamını etkileyen pandemiye neden oldu. miyalji ve halsizliktir. Daha az sıklıkla olmak
Tüm dünyayı etkileyen bu infeksiyonun çok sa- üzere gastrointestinal sistem bulguları olan
yıda ölüme neden olmasının yanı sıra ekono- bulantı, kusma ve ishal görülebilir. Bunların
mik, sosyal ve psikolojik birçok etkisi olmakta- dışında baş ağrısı, eklem ağrıları gibi diğer şi-
dır. Bu nedenle infeksiyonun doğal seyrinin iyi kayetler de olabilir. Bu şikayetlerin şiddeti has-
belirlenmesi hem bulaşın engellenmesi hem de talığın ciddiyeti, immün sistemin durumu, kişi-
hastalığın yönetilmesi açısından önemlidir. nin yaşı ve altta yatan hastalıklar başta olmak
üzere birçok faktörden etkilenmektedir.
COVID-19 enfeksiyonu asemptomatik hastalık,
hafif üst solunum yolu enfeksiyonu, solunum Ateş, bu hastalarda en sık görülen bulgudur.
yetmezliği veya ölümle sonuçlanabilen ağır vi- Ateş genellikle 38˚C ve üzerinde tespit edil-
ral pnömoniye neden olabilmektedir. Hastalık mekle birlikte daha hafif düzeyde de olabilir.
damlacık yoluyla ve temasla bulaşmaktadır. Bazen de hastalık başlangıç döneminde hafif
Hastalığın inkübasyon süresi 1-14 gün olarak ateş izlenirken hastalığın ilerleyen dönemle-
selçukbakış Sayı’55 bulgular ortaya çıkmaktadır. Literatürde nadir lan çalışmalarda hastalarda en sık görülen şi-
bildirilmekle birlikte en sık 3-7 gün arasında rinde yüksek ateş tespit edilebilmektedir. Yapı-

kayet ateş olarak tanımlanmakta ayrıca ateşin
de olsa 14 günden daha uzun süren inkübas-
aslında birçok viral enfeksiyon etkeninde çok göre değişiklik gösterdiği bildirilmektedir. Ate-
36 yon süreleri de bildirilmiştir. İnkübasyon süresi şiddetinin ve derecesinin hastalığın ciddiyetine