Page 46 - 53
P. 46

deratif parlamenter cumhuriyet” olarak belirti-  dağılım ise %64-69 Şii, %29-34 Sünni ve %1-5
                                  lebilir. Irak’ın şu andaki uygulanan anayasası  civarı da Hristiyan ve diğer dinler şeklinde bir
                                  2005  yılında  kabul  edilmiştir.  Berhem  Salih  dini-mezhepsel dağılım olduğu tahminleri ya-
                                  2018  Ekiminden  beri  Irak’ın  cumhurbaşkanı,  pılmaktadır. Bu dağılımlar hem Irak’ın federal
                                  Adil  Abdülmehdi  de  başbakanı  olarak  görev  sisteminde hem de ekonomik sisteminin oluş-
                                  yapmaktadır.  Cumhurbaşkanı  Irak  Temsilciler   turulmasında etkili olmuştur.
                                  Konseyi (meclisi) tarafından en fazla iki dönem
                                  görev yapmak üzere seçilmektedir. Irak parla-  Irak ekonomisi ile ilgili söylenecek ilk şey kırıl-
                                  mentosu federal sistemlere özgü iki meclisli bir   gan ve iyi durumda olmadığıdır. Petrol zengini
                                  yapıdadır. Federal Meclis ve Temsilciler Meclisi   bir ülke olması da ekonomideki kötü durumu
                                  şeklinde  teşkil  edilen  yapıda  eyaletleri  oluş-  henüz çözmüş değildir. Dış ticaretinde Türkiye
                                  turan bölgelerden ve bunlara dâhil edilmemiş   (%28  civarı)  en  büyük  ithalat  partneridir.  En
                                  olan vilayetlerin temsilcilerinden oluşan mec-  çok  ihracat  ettiği  ülkeler  ise  Hindistan  (%21
                                  lis Federal Meclistir. Temsilciler Meclisi (Millet  civarı) ve Çin’dir (%20 civarı). Son tahminlere
                                  Meclisi olarak da Türkçeleşmiştir) ise 329 üye-  göre ham petrol üretiminde dünya dördüncü-
                                  lidir ve bunların 9 tanesi azınlıklara kota edil-  sü, ihracatında üçüncüsü ve ispatlanmış kay-
                                  miştir. Aslında Federal meclis anayasa da yer  naklar  bakımından  da  beşincisidir.  Doğal  gaz
                                  almış olsa da henüz tam anlamıyla işlevsel bir  üretiminde dünya 63., tüketiminde ise 76. olsa
                                  organ haline gelmemiştir.                da ispat edilmiş kaynaklar bakımından 11. sı-
                                  Ülkenin nüfus, etnik ve dini dağılımı aslında bu   radadır.
                                  federal yapının oluşumunda etkilidir. Ve sistem   BİR BAŞARISIZ DEVLET OLARAK IRAK
                                  sanki ayrılmayı kolaylaştıran ancak bir bütün   Irak birçok yönü ile başarısız devletlere örnek
                                  olmayı zorlaştıran bir anlayışla organize edil-
               selçukbakış Sayı’53  miştir. Bu bakımdan ülke nüfusu 40 milyonun  olarak işlenebilecek bir devlettir. Bu özelliği de
                                  üzerindedir. Net olarak bilinmese de, %15-20  sadece 2003 sonrası için veya IŞİD sonrası için
                                  civarı Kürt ve %75-80 civarı Arap ve %5 civarı  uygun değil aynı zamanda Saddam döneminin

                                  ğılım  olduğu  tahminleri  yapılmaktadır.  Dini  genişletebilecek  bir  durumdur.  Zira  başarısız
                 44               da Türkmen ve diğerleri şeklinde bir etnik da-  önemli  bir  bölümünü  de  içine  alacak  şekilde
   41   42   43   44   45   46   47   48   49   50   51